09/20/2017 - چهارشنبه 29 شهريور 1396
مشاهده خبر

قیمت هایی که نجومی بالا می روند
1396/4/14 8:37:11 print
وقتی اجاره بها سر سازگاری با نرخ تورم را ندارد
قیمت هایی که نجومی بالا می روند
مسکن در ايران، هيچ مکانيسم و ساز و کار مشخصي براي تعيين قيمت نداشته و قيمت آن بر‌اساس ديگر تکانه‌هاي اقتصادي بالا و پايين شده است. وقتي در جايي سود بانکي کاهش يا افزايش يابد، اولين تأثير آن هميشه در مسکن ديده شده و قيمت اجاره‌بها را به‌طور سرسام‌آوري افزايش داده است...

وقتي بعد از 25 سال، تورم تک‌رقمي شد، بسياري از مردم منتظر بودند تا قيمت‌ها هم به تعادل رسيده و بازار تکاني بخورد. آن‌روزها بسياري از کارشناسان با نگاه خوش‌بينانه‌اي به بازار، از منطقي‌تر شدن قيمت کالاها حکايت مي‌کردند و چشم‌انداز خوبي به تورم تک‌رقمي وجود داشت. در اين ميان قيمت مسکن و نرخ اجاره‌بها مهم‌ترين عاملي بود که با رسيدن به تورم تک‌رقمي، انتظار مي‌رفت تا به تعادل برسد اما ظاهرا اين اتفاق نيفتاد و حالا هر روز خبر بالاتر رفتن نرخ مسکن و اجاره‌بها، حتي با رسيدن به تورم تک‌رقمي، دست به دست مي‌شود؛ مخصوصا حالا که فصل تابستان از راه رسيده و بهترين زمان جابه‌جايي براي خانه به‌دوش‌هاست. اين‌روزها نگراني‌ها از بالاتر رفتن قيمت اجاره‌بها به اوج خود رسيده است. بهار با تورمي حول و حوش 6,9 تا 9,4 به پايان خود رسيده و هنوز حرف و حديث‌ها از نجومي‌شدن نرخ اجاره‌بها، در کوچه و خيابان به گوش مي‌رسد. اين درحالي است که بارها از سوي مسئولان گفته شده که نرخ اجاره‌بها فقط بايد هفت تا 10 درصد افزايش يابد اما با وجود تورم تک‌رقمي، نرخ اجاره‌بها حدود 30 تا 40 درصد رشد کرده است. داستان رشد نرخ اجاره‌بها با وجود تورم تک‌رقمي، علامت‌هاي سؤال زيادي را در ذهن مردم ايجاد کرده؛ يکي از پررفت و آمدترين اين پرسش‌ها در ميان بحث‌هاي مردمي، اين است که چرا با اينکه تورم تک‌رقمي شده، هنوز نرخ اجاره‌بها در حال افزايش است و قيمت‌ها سرسام‌‎آور؟ کارشناسان يکي از دلايل مهم مشخص‌نبودن قيمت مسکن و اجاره‌بها و متعادل‌نشدن نرخ آن را متناسب با نرخ تورم، به دو عامل مهم نسبت مي‌دهند؛ يکي اينکه مسکن در ايران هميشه به‌عنوان يک کالاي سرمايه‌اي بوده و قيمت آن معمولا بر‌اساس جيب صاحبخانه و نياز فعلي فروشنده تعيين شده و ديگري اينکه هيچگاه مکانيسم مشخصي براي تعيين قيمت مسکن در ايران وجود نداشته است. به عبارتي مسکن در ايران، هيچ مکانيسم و ساز و کار مشخصي براي تعيين قيمت نداشته و قيمت آن بر‌اساس ديگر تکانه‌هاي اقتصادي بالا و پايين شده است. وقتي در جايي سود بانکي کاهش يا افزايش يابد، اولين تأثير آن هميشه در مسکن ديده شده و قيمت اجاره‌بها را به‌طور سرسام‌آوري افزايش داده است. با همين بي‌نظمي‌ها است که هر تکانه‌اي در اقتصاد کشور، هميشه متقاضيان مسکن را گرفتار کرده و دود اين همه بي‌نظمي ابتدا در چشم خريداران خانه رفته است. داستان گره‌خورده خانه‌دار شدن در ايران، حالا ديگر حکايتي تکراري از رشد روزبه‌روز قيمت‌ها و فاصله طولاني بين مستأجري و مالکيت است. چه نرخ تورم بالا برود چه پايين، اين رقم هيچ ارتباطي به قيمت خانه و نرخ اجاره‌‌بها ندارد. حالا که هر روز خبر تازه‌اي از پايين رفتن سودهاي بانکي به گوش مي‌رسد، مالکان بيشتر ترجيح مي‌دهند تا به‌جاي پس‌انداز در بانک‌ها، به بازار مسکن روي کرده و با بالا بردن نرخ اجاره‌بها، سود خوبي را عايد خود کنند. 
علت افزايش نرخ اجاره‌بها از نگاه مردم
دو روز گذشته بود خبرآنلاين در گزارشي با همين عنوان، پرسشي را در ميان کاربران خود مطرح کرد؛ مهم‌ترين دليل افزايش اجاره‌بها با وجود کنترل نرخ تورم چيست؟ نظرات مردم به در پاسخ به اين پرسش جنجالي، مختلف بود و بسياري از آنها علت اين موضوع را به سودهاي بانکي و نبود نظم در بازار مسکن، نسبت داده بودند. به گفته برخي از کاربران، چون ديگر مثل قبل، سود خوبي در بانک‌ها نيست و هر روز سودهاي بانکي کاهش مي‌يابد، بسياري از مالکان ترجيح مي‌دهند تا نرخ اجاره‌بها را افزايش دهند. عده ديگري نيز علت اصلي بالارفتن نرخ اجاره‌بها را به رکود بازار نسبت داده بودند؛ وقتي بازار خريدوفروش در رکود باشد، ميزان عرضه کاهش يافته و فروشندگان نيز اين خانه‌ها را به جاي فروش با نرخ بالاتري اجاره مي‌دهند. برخي نيز علت اين موضوع را فصل تابستان و بالاتر رفتن ميزان جابه‌جايي‌ها اعلام کرده‌اند؛ بسياري معتقدند که بالارفتن نرخ اجاره‌بها در ايران، حبابي است و با رسيدن پاييز اين موضوع هم فراموش مي‌شود. يکي از کاربران در اين‌باره نوشته: «با توجه به وضعيت موجود در بازار مسکن اين افزايش قيمت بي‌دليل و ناشي از بازار گرمي دلالان بوده و حبابي بيشتر نيست اما با توجه به رکود سنگين در بازار خريدوفروش و مسکن، تعداد زيادي از سازندگان احتياج به بازگشت سرمايه خود دارند. منظورم اين است که مانند سرمايه‌داراني نيستند که در بانک‌ها حساب سپرده سنگيني دارند و مي‌گويند نمي‌فروشيم مگر با سود مورد نظرمان. پس تعداد زيادي از اين منازل خالي وارد بازار رهن و اجاره مي‌شوند و اين يعني افزايش عرضه درحالي‌که تقاضا نسبت به سال گذشته افزايش چنداني پيدا نکرده است. و وقتي عرضه نسبت به تقاضا پيشي مي‌گيرد يعني ارزان‌شدن نه ‌گران‌شدن. اين‌ گران‌شدن با هيچ منطقي سازگار نيست.» دولت براي خروج مسکن از رکود، تلاش‌هاي زيادي کرده؛ از قانون جديد ماليات‌ها تا افزايش تسهيلات بانکي و... اما به نظر مي‌رسد که هنوز اين بازار با مشکل بزرگي مواجه است. مردم هر قانون جديدي را که براي تحرک بازار تصويب مي‌شود به ضرر خريدار مي‌دانند و از اينکه در نهايت اين‌گونه قوانين موجب بالاتر رفتن قيمت مسکن مي‌شود حکايت مي‌کنند. به گفته يکي از کاربران، وقتي ماليات افزايش مي‌يابد، مالکان در نهايت اين هزينه اضافي را از خريدار گرفته و اين پول اضافي را به خريدار تحميل مي‌کنند؛ همه اينها باعث مي‌شود که بازار رهن و اجاره در کشور گرم‌تر شده و قيمت اجاره‌بها هر روز نجومي‌تر شود. در اين ميان خيلي‌ها افزايش نرخ اجاره‌بها را تنها بازار گرمي دلالان دانسته و منتظر پايان‌يافتن فصل تابستان هستند. بسياري ترجيح‌ مي‌دهند جابه‌جايي خود را به پاييز موکول کرده و گرفتار اين افزايش قيمت‌ها نشوند. يکي از کاربران گفته: «مالکان با بالاتر بردن نرخ اجاره مي‌خواهند جلوي سرمايه‌هايشان، يک صفر بيشتر اضافه کنند.»
 يکي از کاربران هم گفته: «وقتي تقاضايي نباشد، حرف از بالارفتن نرخ اجاره و حتي قيمت مسکن بيشتر مي‌شود؛ درواقع اين کارها فقط براي بيشتر کردن ميزان تقاضا در بازار است و نبايد به آن اعتنا کرد. مي‌خواهند مردم احساس نگراني کرده و بازار اجاره مسکن را داغ‌تر کنند.» يکي از کاربران هم اين‌طور نوشته: «افزايش نرخ اجاره چندين دليل دارد؛ عدم استفاده از سيستم‌هاي آي‌تي برای ثبت اطلاعات املاک، نام مالکان، تعداد واحد‌هاي استيجاري، مبالغ اجاره هر واحد، نام مؤجر و اطلاعاتي که به‌راحتي در هر سيکل بتواند ميزان افزايش اجاره را بر ‌اساس مؤلفه‌هاي رسمي کشور مثل نرخ سود نرخ تورم و... افزايش داد و قابل رصد اطلاعات با کد واحد براي هر واحد استيجاري.» يکي هم گفته: «بدبختي اجاره اينه که آدم بايد تن بده به قيمت ديگه. من خودم صاحبخونه‌ام يهو 400 تومن گذاشت رو اجاره‌ام. خيلي شاکي شدم ولي خب چي کار کنم؟ مي‌گم بخوام اسباب‌کشي کنم هزينه کاميون و جا‌به‌جايي ميشه همين ديگه». علي نوشته: «دندون‌گردي اصطلاح درستيه به نظر من براي اين رفتار.» بسياري از مردم علت اصلي بالارفتن قيمت اجاره بدون توجه به تورم را به نبود برنامه مشخص در اين بازار نسبت داده و اين رفتار را کاملا سليقه‌اي تلقي مي‌کنند. خيلي‌ها هم اين رفتار را يک عادت هميشگي در بازار مسکن دانسته و اين‌گونه گفته‌اند: «تورم ثابت باشه، يا نباشه... عادت شده همين‌جوري قيمت يک کالايي ميره بالا، از هندونه بگير تا اجاره‌خونه. از بنگاهي بگير تا بقالي سر کوچه؛ ميگه سنگ مفت گنجشک مفت، ما گرون‌تر ميگيم شايد يکي خريد حالا که رکوده مثلا.»

rating
  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.

نام شما
پست الکترونیک
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر امنیتی CAPTCHA
کد را وارد کنید
چندرسانه ای
چندرسانه ای
طبیعت دربند

نظرسنجی
آخرین اخبار